MỘT TRUNG QUỐC BẦN TIỆN VÀ THAM VỌNG

            Muốn trở thành siêu cường nhưng Trung Quốc (TQ) lại tự hạ thấp tư cách với những hành động bị chi phối bởi tư tưởng lấn lướt và bất chấp trật tự thế giới hiện đại.

            Trung Quốc  đang tận dụng triệt để sức mạnh kinh tế của mình để trở thành siêu cường trên thế giới hoặc ít nhất phải là trong khu vực. Những động thái hung hăng gần đây của Bắc Kinh đối với Việt Nam, Nhật, Philippines trên biển Hoa Đông và Biển Đông là chứng minh rõ rệt cho tham vọng bá quyền này.

            Đáng quan ngại hơn, năm 2003, ngoại trưởng TQ cảnh báo các nước Đông Nam Á có tranh chấp với Bắc kinh ở Biển Đông rằng họ chỉ là “nước nhỏ” và do vậy, nhất cử nhất động phải nghe theo Bắc Kinh. Động thái hạ đặt giàn khoan Hải Dương – 981 rõ ràng, theo nhận định của cộng đồng quốc tế, là khiêu khích và gây bất ổn trong khu vực. TQ cũng trở nên ngạo ngược và hung hăng với Philippines kể từ khi bị Manila kiện ra tòa án quốc tế để phân xử tranh chấp lãnh thổ tại Biển Đông.

            Bắc Kinh rõ ràng là một thế lực với nền văn hóa chính trị có từ cách đây 4.000 năm. Nền kinh tế nước này không sớm thì muộn cũng trở thành lớn nhất trên thế giới. Dự trữ ngoại hối của TQ hiện nay là 3.820 tỉ USD, nhiều hơn bất kỳ quốc gia nào khác. Mức chi tiêu quốc phòng được chính TQ công khai – và rõ ràng con số thực còn cao hơn nhiều – đã tăng từ khoảng 16 tỉ USD năm 2000 lên 132 tỉ USD năm 2014. Chi tiêu quốc phòng tăng 12,2% so với năm 2013 và rất nhiều chuyên gia phỏng đoán con số thực của năm 2014 cao hơn số liệu công bố  khoảng 40 tỉ USD. Sức mạnh quân sự của Bắc Kinh đang lớn mạnh hơn bao giờ hết.

            Thế nhưng quan niệm về “quyền lực” của TQ vẫn còn ăn sâu tư tưởng của một nước thiên triều từ quá khứ. Thời đó, các nước chư hầu cứ thay phiên nhau triều cống cho các đời hoàng đế Trung Hoa như một sự chấp nhận chủ quyền của Bắc Kinh để đổi lấy quyền tự trị cho nước mình. Đó không phải là cách thế giới ngày nay vận hành. Ngày nay, nền kinh tế TQ đang thống trị nhưng đây cũng là thời điểm các chuẩn mực và luật pháp quốc tế, đặc biệt là hệ thống pháp luật được thành lập sau Đệ nhị Thế chiến, được áp dụng chặt chẽ. TQ cũng như các cường quốc trước đó, muốn thiết lập một trật tự thế giới phục vụ cho quyền lợi của riêng mình. Nhưng Bắc Kinh không tuân thủ luật chơi.

            Cường quốc thiếu trách nhiệm

           

            Siêu cường có quyền, nhưng cũng phải gánh nghĩa vụ. “Sức mạnh càng cao trách nhiệm càng nặng”. Hãy thử nhìn vào những đóng góp của TQ – với tư cách “siêu cường” như nước này mong muốn – cho thế giới: Bắc Kinh đóng góp chỉ 5,2% vào ngân sách LHQ so với 22% của Mĩ hay 10,8% từ Nhật. Tại Ngân hàng Thế giới, tỷ lệ đóng góp của TQ là 4,42%, trong khi Đức đã là 4% và Mĩ là 15,85%. Bắc Kinh cũng chỉ đóng góp 5,15% vào ngân sách Tổ chức Y tế thế giới, so với 10,9% của Nhật và 22% từ Mĩ.

            Khi cả thế giới đang chung tay đóng góp cho các nạn nhân của siêu bão Haiyan ở Philippines, một công ty của Thụy Điển là IKEA thậm chí còn chi nhiều hơn TQ để hỗ trợ cho các nạn nhân – IKEA góp 2,7 triệu USD so với 2 triệu USD của Bắc Kinh.

            Ngay cả báo chí TQ cũng không chấp nhận được sự “bần tiện” này và cũng đã lên án chính phủ. Cũng không ai ngây thơ đến mức tin rằng TQ, khi viện trợ cho Myanma và châu Phi, có động cơ nào khác ngoài việc muốn thâu tóm tài nguyên và năng lượng nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế cho riêng mình hay lợi ích của các công ty tập đoàn nhà nước.

            Là siêu cường thì phải bảo vệ an ninh trong khu vực, trong khi Bắc Kinh cứ liên tục có chính sách khiêu khích – hết với Nhật ở biển Hoa Đông rồi lại đến các nước ASEAN trên Biển Đông. TQ sẽ chỉ ra mình cũng đóng góp tàu hải quân cho các hoạt động chống cướp biển ở châu Phi, nhưng còn ai khác sẽ hưởng lợi từ tự do hàng hải nơi đó ngoài các tàu buôn TQ? Và những hoạt động chống cướp biển đó cũng giúp chính hải quân TQ có những đợt diễn tập cần thiết.

            Tóm lại, TQ cái gì cũng muốn. Vừa muốn đặc quyền, sức mạnh và tầm ảnh hưởng của một siêu cường nhưng khi đụng đến những nghĩa vụ siêu cường đó phải thực hiện cho cộng đồng thế giới, Bắc Kinh nếu không cậy đến danh nghĩa vẫn còn là nước “đang phát triển” của mình thì cũng từ chối đóng góp. Rõ ràng, TQ không sở hữu được quyền lực mềm cũng như những hấp lực khác về giá trị và tư tưởng.

            Về mặt lịch sử, TQ có bốn ngàn năm. Thế nhưng, những gì Bắc Kinh đang hành xử không khác gì một đứa trẻ ăn chưa no, lo chưa tới và chỉ biết bắt nạt bạn bè.

                                                                                     Bài viết của Giáo sư ZACHARY ABUZA

CHÙM MẬN CHÍN

          Em trao chùm mận đỏ

          Chín mọng trông thật xinh

          Như những chiếc đèn lồng

          Mùa trăng thu dạo nọ

          Vô tình anh chạm nhẹ

          Bàn tay em ngọc ngà

          Đôi má em ửng đỏ

          Mắt lãng nhìn xa xa

          Bỗng dưng lòng rạo rực

          Muốn cắn mận má đào

          Cơn cớ chi ửng đỏ

          Cho hồn anh nao nao…

          Cầm chùm mận em trao

          Bé bỏng dễ thương sao

          Em ơi em có phải

          Vườn mận trăng lên cao

          Trăng chín mùa mận chín

          Em mở lối anh vào?

SUY NGHĨ VỀ CÁI KẾT TRUYỆN TẤM CÁM BỊ CẮT - SÁCH GIÁO KHOA LỚP 10 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

            Tác phẩm văn học phản ánh hiện thực xã hội, cho dù ở giai đoạn nào, quá khứ hay tương lai vẫn thế. Đọc tác phẩm văn học chúng ta hiểu lịch sử, đời sống xã hội, tâm lý, phong tục tập quán, quan điểm đạo đức, tư tưởng thẩm mỹ…Dạy tác phẩm văn học trong nhà trường phổ thông cần phải xem xét, đánh giá trong thời đại của nó, có như vậy mới chính xác, khoa học và không phiến diện.

            Đối với Văn học dân gian – bách khoa toàn thư về cuộc sống nhân loại, việc giảng dạy lại  càng phải đứng trên góc độ lịch sử để đánh giá. Việc cắt xén một phần tác phẩm để phù hợp với tư tưởng thẩm mỹ, đạo đức thời đại, e rằng việc làm đó đã lệch chuẩn. Ngạn ngữ có câu: “Một nửa bánh mì là bánh mì, một nửa sự thật là sự giả dối”. Truyện Tấm Cám được đem vào giảng dạy ở lớp 10 THPT bị cắt xén đoạn cuối phần kết thuộc vấn đề nêu trên.

            Chọn Tấm Cám đem giảng dạy ở lớp 10 THPT là không sai bởi vì truyện này rất phổ biến đối với dân tộc ta. Cái sai ở đây là xác định không đúng tư tưởng tác phẩm nên ý tưởng giáo dục sai lệch, quyết tâm theo đuổi ý tưởng đó nên đành phải cắt phần cuối cái kết của truyện. Cái “khôn” của người soạn sách là để dấu ba chấm (…) sau chữ cuối văn bản, lập lờ né tránh được những ai có ý “truy” đến cùng. Đã thế sao không ghi trong phân phối chương trình hay chua thêm sau tiêu đề trong sách giáo khoa là trích nhỉ? Về mặt hình thức, Tấm Cám trong sách giáo khoa 10 THPT là một tác phẩm trọn vẹn. Nhưng trọn vẹn sao được khi người soạn sách không hiểu thông điệp mà cha ông ta gửi gắm.

            Xét trong quá trình phát triển câu chuyện, nhân vật Tấm luôn đấu tranh để thể hiện chính mình, đòi được là chính mình hơn là nhân vật tiêu biểu cho cái đẹp, cái thiện, sự xả thân vì cộng đồng. Nhân vật mụ dì ghẻ là đại diện cho cái ác, khởi nguyên của cái ác. Đứa con của mụ - nhân vật Cám, được nuôi dưỡng bằng cái ác nên đã phát triển cái ác ở mức cao hơn. Do đó, tư tưởng truyện Tấm Cám là bài học cho kẻ ác, cho những kẻ rắp tâm làm chuyện ác hơn là ca ngợi cái đẹp, cái thiện. Triết lý dân gian: “Ở hiền gặp lành”, “Ác giả ác báo” có lúc song hành trong một câu chuyện, có lúc tách rời, có lúc lại phân biệt chủ yếu – thứ yếu. Truyện Tấm Cám với triết lý: “Ác giả ác báo” đóng vai trò chủ yếu, nên khi giảng dạy, khai thác để làm nổi bật “Ở hiền gặp lành” nó khập khiễng nên người soạn sách cắt bỏ phần cuối đoạn kết truyện là vì thế.

            Để nuôi dưỡng tâm hồn thánh thiện, nhân hậu cho trẻ thì không nên chọn nhân vật Tấm hay nói đúng hơn là chọn truyện Tấm Cám. Cái sai lâu nay của chúng ta là gò ép, nguyên nhân sai là xác định tư tưởng truyện không đúng. Khai thác truyện theo thông điệp “ác giả ác báo”, “gieo gió gặt bão”, tội ác phải bị trừng phạt thì chắc chắn sẽ không vấn đề gì.

            Không có một tác phẩm nào thỏa mãn hết được mọi yêu cầu xã hội. Mỗi tác phẩm văn học có một nhiệm vụ nhất định. Đối với văn học dân gian, do tính chất thể loại – lịch sử nên dung lượng ngắn, mỗi tác phẩm chủ yếu chỉ giải quyết một vấn đề của cuộc sống. Để đạt được mục đích đề ra, trong truyện cổ tích đôi khi có yếu tố thần kỳ hay yếu tố phi logic. Đứng ở góc độ hiện tại, xét về logic, chúng ta thấy truyện Tấm Cám thật ngây thơ. Nhưng đó chỉ là bề ngoài, dễ thấy, cái cốt lõi sâu sắc của truyện thấm đẫm tư tưởng Phật giáo. Tiếc thay, việc cắt xén đoạn kết đã vô tình làm mất đi điểm nhấn thông điệp của truyện.

            Cái phi logic của truyện là thử hài. Nếu chiếc hài chỉ duy nhất vừa chân cô Tấm, thì có lẽ bàn chân  quá to hoặc quá nhỏ hay vênh váo dị tật. Logic thông thường các loại size áo quần, dày dép của thiếu nữ ít chênh lệch nhau, do đó người ta sản xuất hàng loạt để bán mà không sợ không có người mua. Cái phi logic thứ hai là đã làm hoàng hậu rồi mà Tấm vẫn trèo cau. Hoàng hậu không có kẻ hầu người hạ thì khác nào phụ nữ có chồng trên thế gian đều là hoàng hậu hết. Phi logic thứ ba: vua không có vai trò, trách nhiệm gì trong cái chết của Tấm, trong việc Tấm giết Cám làm mắm. Một vị vua hiền lành thích chơi chim, ngủ võng, ăn trầu têm cánh phượng sao lại để cái ác hoành hành? Việc Tấm chết Cám vào cung thay chị có thể lý giải theo quan niệm dân gian: “Con chị nó đi con dì nó lớn”, “Tình chị duyên em”. Nhưng khi biết chim vàng anh là hóa thân của vợ rồi lại để cho Cám làm thịt ăn mà không truy cứu? Hay là vua bị cám dỗ trước sắc đẹp của Cám, kiểu dân gian chế giễu: “Mít ngọt anh đánh cả xơ/ Chị đẹp em đẹp anh rờ cả đôi”? Nếu đứng trên quan điểm logic hiện đại thì ông vua này bị phán xét ở hai tội: quan liêu và đồng lõa với cái ác. Ranh giới giữa quan liêu và đồng lõa với cái ác thật mong manh!

            Nói chuyện Tấm Cám thấm đẫm tư tưởng Phật giáo biểu hiện ở kiếp luân hồi và cách trả thù của Tấm. Mỗi kiếp Tấm bị giết mỗi cách khác nhau. Lần đầu là chết nước do mụ dì ghẻ chặt cây cau, Tấm ngã xuống ao. Hóa thân thành chim vàng anh thì bị Cám ăn thịt. Làm kiếp cây xoan đào bị chết băm (bị đốn), thành khung cửi thì bị chết cháy. Quan điển dân gian “sự bất quá tam”, quan điểm Phật giáo có vay có trả. Phật giáo và dân gian đồng nhất: “quay đầu là bờ”/ “đánh kẻ chạy đi chứ không ai đánh người chạy lại”; nhưng những kẻ không chịu quay đầu, cố tâm thực hiện cái ác vì lợi ích riêng của mình thì phải bị trừng phạt. Đại từ đại bi như Phật Tổ, Phật Bà Quan Âm nhiều lúc cũng phải ra tay diệt trừ cái ác, không thể để cái ác hoành hành; rất nhiều truyện cổ tích, truyền thuyết nói về điều này.

            “Gieo gió gặt bão”, “có vay có trả”, kẻ thủ ác như mẹ con mụ dì ghẻ phải chết, không được siêu thoát, không được chuyển kiếp. Có như vậy cái ác mới không tiếp diễn, mong muốn của cha ông xưa đến ngày nay và mai sau vẫn nguyên giá trị. Cái chết của mẹ con Cám là phép cọng những gì chúng gây ra:

- Tấm chết đuối // Cám chết nước

- Tấm chết cháy // Cám chết bằng nước sôi

- Tấm bị chặt // Cám bị băm làm mắm

- Tấm bị Cám ăn thịt // Cám bị mẹ ăn thịt

Cái chết của mẹ con Cám bởi sự trừng trị của Tấm được sự đồng tình của Trời – Đất qua hình tượng con quạ nói rất rõ tiếng người, có vần có điệu: “Ngon gì mà ngon, mẹ ăn thịt con có còn xin miếng”.

            Phần kết câu chuyện bị cắt không dài nhưng hết sức quan trọng, nó phản ánh tâm lý, quan điểm của dân tộc trước cái ác. Tiêu diệt cái ác là phải tận gốc rễ, có như vậy cuộc sống mới êm đẹp, hạnh phúc.  Nhân vật Tấm  khai thác dưới góc độ đại diện cho công lý chắc chắn thuyết phục hơn cho đại diện cho cái thánh thiện, nhân hậu. Viết đến đây tôi lại nhớ Kiều của Nguyễn Du. Không biết xây dựng nhân vật Kiều, nhất là đoạn giữ vai trò quan tòa, Nguyễn Du có liên tưởng truyện Tấm Cám mà gia giảm tính cách nhân vật chút nào chăng?

            Trong giáo dục, nuôi dưỡng tâm hồn thánh thiện, nhân hậu phải đảm bảo đồng bộ cái chân, cái thiện, cái mĩ. Người soạn sách lớp 10 THPT cắt đi phần cuối cái kết truyện Tấm Cám, như vậy không đảm bảo cái chân. Không còn cái chân thì không giáo dưỡng cái thiện, cái mĩ được. Cắt gọt một tác phẩm hoàn chỉnh để phục vụ cho một ý đồ giáo dục chẳng khác nào gọt chân cho vừa giày vậy. Không hiểu đúng tư tưởng tác phẩm, áp chế nhận thức bằng cách này hay cách khác, “cả vú lấp miệng em” kiểu: “sách giáo khoa là pháp lệnh” trong giảng dạy văn học không chỉ làm cho học sinh chán ghét môn văn, mà xa hơn, chúng ta đã hủy hoại niềm tin ở các em.

KÝ ỨC XANH

                        Anh trở về trường cũ

                        Mang theo ký ức xanh

                        Bàng  xòe ô che nắng

                        Phượng thắm đỏ trên cành

                        Đây chỗ ngồi em xưa

                        Hộc bàn vỏ hạt dưa

                        Chẳng lẽ mùa thu trước

                        Còn lại đến bây giờ?

                        Đôi bím tóc thắt nơ

                        Mắt đen tròn mộng mơ

                        Dịu dàng tà áo trắng,

                        Anh xé vở làm thơ…

                          Sao ngày cũ dại khờ

Toàn nói chuyện vu vơ

Hẹn hò mùa trăng khuyết

Xào xạc lá bàng khô

Chia tay, em về Huế

Nhớ thương đến tím trời

Từ đó anh lãng đãng

Nhặt từng cánh phượng rơi

Xếp tên em trên cỏ

Ngóng về miền xa xôi…

Trường cũ yêu thương ơi

Đếm cánh phượng rơi rơi,

Kìa bóng ai áo trắng

Nhuộm xanh ký ức tôi.

HỌC SINH ÍT CHỌN MÔN LỊCH SỬ TRONG KỲ THI TỐT NGHIỆP THPT - ĐÔI ĐIỀU SUY NGHĨ

            Nói học sinh ít chọn môn Lịch sử trong kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông (THPT) thực ra chưa chính xác, phải thêm hai chữ “rất, rất” trước chữ “ít” mới đúng. Có trường không có học sinh nào đăng ký dự thi. Tỷ lệ đăng ký dự thi môn Lịch sử quá ít, chênh lệch lớn với các môn thi tự chọn khác trên phạm vi toàn quốc, điều này đã được công bố trên phương tiện thông tin đại chúng. Việc học sinh ít chọn môn Lịch sử đặt ra nhiều vấn đề cần giải quyết.

            Học sinh ít chọn dự thi môn Lịch sử phản ánh khách quan việc dạy và học bộ môn. Nhìn lại bộ sách giáo khoa, từ Trung học cơ sở (THCS) đến Trung học phổ thông, phần lịch sử Việt Nam không có gì khác. Điều này góp phần gây sự nhàm chán đối với học sinh. Tôi tin rằng những học sinh THCS học môn Lịch sử mức độ khá thực chất, nếu được  cho thi sẽ đạt diểm trung bình trở lên ở kỳ thi Tốt nghiệp THPT.

            Trong quá trình dạy, dù Bộ có hô hào “đổi mới” nhưng tiến trình giảng dạy một bài Lịch sử từ THCS đến THPT về một giai đoạn lịch sử là như nhau. Minh chứng rõ ràng nhất những bài dạy về một chiến dịch nào đó, bắt đầu là “Bối cảnh lịc sử”, “âm mưu của địch”, “chủ trương của ta”, “diễn biến – kết quả”, “nguyên nhân và ý nghĩa”…Cái “công thức” này chỉ lợi thế cho học sinh chăm chỉ, thụ động chứ không bao giờ phát huy được tính tích cực học tập ở học sinh. Một điều lâu nay người làm công tác giáo dục quên đi tâm lý lứa tuổi các em học sinh THCS, THPT luôn hiếu động, thích cái mới lạ, thích khám phá, cứ “đóng khung” công thức có sẵn làm sao các em không nhàm chán? Thành ra, những học sinh “gạo” bài, trong mắt giáo viên là những học sinh ngoan, hạnh kiểm tốt. Nhưng một cái lạ mà không lạ, những học sinh ấy khi ra đời rất khó thành đạt. Lý giải cặn kẽ vấn đề này xin để vào dịp khác. Nhìn nhận vấn đề như vậy, tôi tự đặt câu hỏi sao người dạy không dạy khác đi? Mạnh dạn cho các em tìm hiểu về một chiến dịch, một nhân vật lịch sử nào đó rồi các em tự báo cáo, bổ sung những câu chuyện, tranh ảnh liên quan, trao đổi, phản biện rồi cuối cùng đi đến kết luận. Những điều các em đưa ra rồi chốt lại sẽ không nằm ngoài chương trình, sách giáo khoa, vấn đề mà giáo viên đã định hướng đâu. Về kiến thức, các em không “sáng tác” được, nhưng về phương pháp, các em ngỡ mình là người “phát kiến”. Được nói trước đám đông, được trình bày, tranh luận, các em sẽ ghi nhớ sâu hơn. Trong quá trình phân nhóm tìm hiểu, trao đổi với nhau, thu thập tư liệu…chắc chắn sẽ là những kỷ niệm đẹp trong đời học sinh. Làm được như thế, các em sẽ đam mê môn Lịch sử hơn.

            Vậy giáo viên lịch sử sao không giảng dạy như vậy? Điều này là do sự quản lý cứng nhắc của ngành, của hiệu trưởng. Phân phối chương trình Bộ định sẵn rồi, xây dựng chương trình Sở duyệt rồi, làm trái để bị qui kết “sai qui chế chuyên môn” sao? Người dạy không tâm huyết thì: sách thế, chương trình thế thì tất nhiên bài giảng phải thế! Học hay không học chẳng ảnh hưởng tới ai, lương tháng lĩnh đều(!) người tâm huyết thì khó tìm được tiếng nói đồng tình, ủng hộ, thành ra chán nản. Không chán nản sao được khi hiệu trưởng bảo: “cứ theo chương trình, sách giáo khoa mà dạy, đó là pháp lệnh, làm khác là sai qui chế chuyên môn”.

            Cũng cần nói thật một điều, đội ngũ giáo viên hiện tại năng lực chuyên môn không đồng đều, số yếu kém còn nhiều. Xin nhắc để nhớ lại, cái thời ngành Giáo dục khủng hoảng, đầu vào các trường Sư phạm quá thấp nên không chọn được người tài. Ra trường, môi trường học hành, nghiên cứu, hội thảo, tự học ít được chú trọng ở nhà trường phổ thông nên kiến thức người thầy ngày càng bị bào mòn đi theo năm tháng. Mới đây, việc áp dụng nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng (NCKHSPUD) cũng chỉ để cho những ai đăng ký chiến sĩ thi đua cấp cơ sở trở lên, nên hiệu quả, sức lan tỏa của nó không cao. Hơn nữa, mẫu NCKHSPUD cứng nhắc, không phù hợp với các bộ môn khoa học xã hội.

            Về vấn đề nhận thức, quan điểm, ngay cả đội ngũ giáo viên trong nhà trường dù nói hay không nói ra đều cho môn Lịch sử là môn phụ. Nhận thức của giáo viên còn như thế huống chi xã hội. Được biết, ở một số nước có điều kiện an sinh tốt, một trong những điều kiện để nhập quốc tịch phải hiểu lịch sử đất nước đó. Còn học sinh chúng ta, học lịch sử từ Tiểu học cho đến THPT, nếu cho các em viết thứ tự các triều đại phong kiến, tôi tin chắc rằng không tới 20% viết đúng. Vậy tai sao trên những bức tường nơi điểm uốn cầu thang, bên cạnh bảng tin hay trong phòng truyền thống nhà trường không treo bảng thế thứ các triều đại hay tổng quan lịch sử địa phương? Chúng ta dạy lịch sử là để hiểu dân tộc, tự hào dân tộc, từ đó hun đúc lòng yêu nước. Lòng yêu nước phải gắn liền với địa danh cụ thể, vùng trời vùng biển cụ thể, nếu không dễ “yêu nhầm” nước khác. Năm 1938, Bác Hồ đã viết bài thơ về các vùng đất Việt Nam, sắp xếp từ Bắc vào Nam. Về địa danh Phú Yên, Khánh Hòa, Người viết:

                        Phú Yên trước, Khánh Hòa sau

                 Người ta còn gọi Sông Cầu, Nha Trang.

Tư tưởng yêu nước của Bác rõ ràng, cụ thể và phải được biểu hiện bằng hành động cụ thể chứ không phải như chúng ta học tập tư tưởng của Bác lại thể hiện bằng những bài viết sáo rỗng, những bản đăng ký “làm theo” photo copy.

            Một khía cạnh cũng cần nói ở đây là quan điểm, nhận thức của lãnh đạo các cấp đối với lịch sử dân tộc nói chung, địa phương nói riêng. Nhận thức đúng, quan tâm bằng tổ chức, chỉ đạo các hoạt động cụ thể chắc chắn góp phần tạo ảnh hưởng tốt trong việc dạy và học bộ môn Lịch sử.

            Đối với ngành Văn hóa – Nghệ thuật, Việt Nam chưa có một tác phẩm nào về đề tài lịch sử được xem là thành công. Phim truyền hình về lịch sử của chúng ta ít, kịch bản chưa hay, diễn xuất của diễn viên gượng gạo…nên chẳng mấy ai xem phim lịch sử Việt Nam, thay vào đó xem phim lịch sử Hàn Quốc, Trung Quốc. Tôi nghĩ, nhà nước nên bỏ vốn ra sản xuất phim lịch sử 100%, Bộ Giáo dục nên tổ chức thi viết kịch bản, dựng phim lịch sử bằng video clip trong các trường phổ thông chắc chắn sẽ là cú hích lớn cho niềm đam mê học tập bộ môn Lịch sử. Đừng nói khó, trang thiết bị kỹ thuật không có, trong khi tự cá nhân học sinh đã tung những clip đen lên mạng.

            Quên đi lịch sử là quên đi chính bản thân mình. Dân tộc ta lập nên những chiến công hiển hách, một trong những nguyên nhân thắng lợi lớn là đã giữ gìn và phát huy được sức mạnh truyền thống:

                                    Nước chúng ta

                                    Nước của những người chưa bao giờ khuất

                                    Đêm đêm rì rầm trong tiếng đất

                                    Những buổi ngày xưa vọng nói về.

                                                     (Đất Nước – Nguyễn Đình Thi)

            Việc học sinh ít chọn môn Lịch sử trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm nay là dấu hiệu xuống cấp của nền Giáo dục. Mong rằng những người hoạch định Chiến lược phát triển Giáo dục, Chiến lược phát triển Đất Nước có tầm nhìn rộng hơn, có trách nhiệm, tâm huyết hơn, như vậy lớp trẻ mới vững vàng viết tiếp những trang sử hào hùng dân tộc.